Các hãng xe Mỹ đang bán “phá giá“?

Chính phủ Trung Quốc vừa lên tiếng buộc tội một số hãng xe Mỹ hiện đang hưởng lợi thái quá từ những khoản trợ cấp thiếu tính công bằng của chính phủ Mỹ, hay nói cách khác là Mỹ đang “chơi trò” bán phá giá.

Trong báo cáo tổng hợp thị trường vừa công bố vào đầu tháng 5/2011, nhà chức trách Trung Quốc cho biết nước này đã tìm thấy một số chứng cứ buộc tội các nhà sản xuất xe hơi của Mỹ đang được hưởng lợi từ các ưu đãi và miễn thuế cấp bởi chính phủ liên bang và tiểu bang Michigan (GM và Chrysler – hai trong số ba hãng xe lớn nhất Mỹ đều có trụ sở chính đặt tại Michigan), gây tổn hại đến thị trường Trung Quốc, đặc biệt là các nhà sản xuất ôtô nội địa bất chấp việc Trung Quốc đang ngày một trở thành bạn hàng lớn nhất và quan trọng nhất của Mỹ.

Tuyên bố này của phía Trung Quốc có thể dễ dàng dẫn đến những trục trặc mới trong quan hệ thương mại Mỹ-Trung, vốn đã khá căng thẳng do mâu thuẫn về vấn đề tăng giá đồng nhân dân tệ và những lời chỉ trích của Washington rằng Bắc Kinh đã âm thầm trợ giá cho các doanh nghiệp quốc doanh của nước này khi áp dụng tỉ lệ lãi suất cho vay đặc biệt thấp.

Bộ Thương mại Trung Quốc bắt đầu phát động cuộc điều tra về vấn đề trợ cấp xe hơi của Mỹ kể từ tháng 11/2009 trong một nỗ lực nhằm bảo vệ ngành sản xuất ôtô nội địa trong bối cảnh thị trường Trung Quốc đang tràn ngập các nhãn hiệu ngoại. Năm 2010, Mỹ xuất khẩu tổng cộng 3,4 tỷ chiếc xe sang quốc gia đông dân nhất thế giới, tăng gấp 3 lần số liệu của năm 2009.

Sau khi điều tra, quyết định cuối cùng của cơ quan này là các doanh nghiệp Mỹ đã thực hiện bán phá giá tại phân đoạn thị trường sedan và xe thể thao dung tích từ 2,5 lít trở lên. Với kết quả này, Trung Quốc có thể đơn phương kiện Mỹ với lý do gây ảnh hưởng đến cạnh tranh công bằng trên thị trường cũng như làm phương hại đến tình thế của các doanh nghiệp chủ nhà. Tuy nhiên, Ủy ban thuế và hải quan Trung Quốc sau khi lấy ý kiến của Hội đồng Nhà nước đã cho biết tạm thời sẽ chưa có kiện tụng cũng như không có bất kỳ một khoản thuế chống bán phá giá hay thuế đối kháng nào được áp dụng đối với các sản phẩm đã được điều tra.

Động thái này của Trung Quốc diễn ra chỉ vài ngày trước khi Mỹ và Trung Quốc kỷ niệm một năm diễn đàn hợp tác đối thoại kinh tế Trung – Mỹ vốn được đánh giá có vai trò vô cùng quan trọng với cả 2 bên. Diễn đàn này bao gồm nhiều vấn đề kinh tế và ngoại giao lớn giữa Washington và Bắc Kinh trong bối cảnh Trung Quốc đang trở thành thị trường xuất khẩu lớn nhất của Mỹ. Năm 2010, tổng kim ngạch xuất khẩu của Mỹ sang Trung Quốc đạt 91,9 tỷ USD, tăng 32,1% so với năm 2009, trong khi tổng thương mại hai chiều lên tới trị giá khổng lồ 456,8 tỷ USD.